Zdena Fibichová

Zdena Fibichová (1933-1991)

ČSSR

1966    Stéla (GPS: 50.36674N 15.64357E)

1968    Mašle (50.36615N 15.64364E)

Absolwentka atelier Josefa Wagnera (1901-1957) w Wyższej Szkole Rzemiosła Artystycznego w Pradze (1952-57). Wraz z mężem Vladimírem Preclíkiem i kolegami z WSRA Olbramem Zoubkiem i Evą Kmentovą w 1959 roku dołączyła do grupy artystycznej Trasa 54. Jej pierwsza praca w przestrzeni publicznej, jeszcze z widocznymi wpływami lirycznego figuralizmu Wagnera, powstała na zlecenie brneńskiego hotelu Continental. W 1965 roku wraz z Vladimírem Preclíkiem wyjechała na sześciomiesięczne stypendium w południowofrancuskim Vence, gdzie zapoznała się z pracą rzeźbiarską w glinie i zaczęła pracować nad cyklem Stele.

Rok później, jako gość pierwszej edycji Międzynarodowego Sympozjum Rzeźbiarskiego w Hořicach, stworzyła wykonaną z piaskowca rzeźbę – Stelę. Na linii poszukiwania prostoty i prawdziwości w pierwotnych, naturalnych formach, Zdena Fibichová znajdowała wspólne rozwiązania ze Zdeňkiem Šimkem i Ladislavem Zívrem. Hořicka rzeźba w kontekście twórczości Zdeny Fibichovéj jest częścią serii obiektów (Stel) z połowy lat 60., mimo tego jest jednak wyjątkowa. Rzeźbiarka nawiązała kształtem do ceramicznych rzeźb (Głowice), nad którymi pracowała bezpośrednio po powrocie z Vence. Oczarowana pracą z gliną oddała się w pełni swojemu zauroczeniu naturalnymi procesami, których odkrywanie i materializowanie na długo stało się dla rzeźbiarki płodnym tematem. Pierwsze Stele miały wygląd niemalże prostokątnych płyt, których powierzchnia była pofalowana przez swego rodzaju napinanie materii z wnętrza rzeźby. Na zewnątrz proces przejawiał się w postaci guzków, przypominających wzrost roślin pod sztywną, gładką powierzchnią. Hořicka Stela, tak jak starsza Głowica, charakteryzuje się połączeniem dwóch geometrycznych części: podstawy i płyty z charakterystycznym motywem przerastania się. Pod względem materiału i skali jednak hořicka rzeźba nie ma podobnych sobie w całej serii Stel autorstwa rzeźbiarki, ani w całej jej twórczości.

W trakcie trzeciego MSR w Hořicach Zdena Fibichová pracowała nad Kokardą. Rzeźbiarka ponownie wybrała sobie temat, który był zapowiedzią jej przyszłego zafascynowania własnościami świata kobiecych prac ręcznych. Skrótowo przeniosła na piaskowiec skomplikowany motyw tekstylny, który swą naturą jest oczywistym materiałowym przeciwieństwem kamienia.