Vladimír Preclík

Vladimír Preclík (1929-2008)

ČSSR

1966 Provensálské město – Prowansalskie miasto (GPS: 50.36645N 15.64360E)

1967 Spící město – Śpiące miasto (GPS: 50.36696N 15.64271E)

1969 Květiny v oknech – Kwiaty w oknach (GPS: 50.36700N 15.64371E)

Urodził się miejscowości Hradec Králové. Preclík najpierw skończył rzeźbiarską szkołę zawodową, później kontynuował naukę w Wyższej Szkole Przemysłowej Rzeźbiarskiej i Kamieniarskiej w Hořicach na czeskim przedgórzu Karkonoszy (Podkrkonoší) (1946-1950). Zdobywanie wiadomości zawodowych zakończył studiami u Josefa Wagnera w praskiej Wyższej Szkole Rzemiosła Artystycznego (1950-1955). W 1957 roku dołączył do grupy Trasa 54. W 1959 roku przedstawił zbiór portretów sławnych artystów (Czeska awangarda) w teatrze E. F. Buriana w Pradze. W 1963 roku miał samodzielne wystawy w Polsce (Kraków, Warszawa) a rok później wziął udział w wariancie dotyczącym rzeźbiarstwa w drewnie sympozjum Forma Viva w Kostanjevicy na Krki (rzeźba Wielka szafa grająca), gdzie poznał współzałożyciela sympozjum Janeza Lenassigo i nawiązał inne istotne kontakty. W 1965 roku wysłał pracę na wystawę Sztuka czechosłowacka dzisiaj: Profil V w Miejskiej Galerii Sztuki w niemieckim Bochum. W tym samym roku, razem z żoną Zdeną Fibichovą, wziął udział w sześciomiesięcznym pobycie studyjnym w południowofrancuskim Vence. Podróż zainspirowała go do stworzenia cyklu Miasta.  W 1966 roku został komisarzem Międzynarodowego Sympozjum Rzeźbiarskiego w Hořicach i wyrzeźbił Stare prowansalskie miasto IV. W tym samym roku wziął udział w wystawie Rzeźba czechosłowacka od 1900 roku aż do dzisiaj w Muzeum Sztuki Folkwang W Essen. W 1967 roku był reprezentowany na Międzynarodowej Wystawie Rzeźbiarstwa Współczesnego w kanadyjskim Montrealu a w 1968 roku wziął udział w 34 biennale w Wenecji, gdzie zdobył nagrodę Jamesa Akstona za rzeźbę Stare prowansalskie miasto V. W 1969 roku odbyło się 4. MSR w Hořicach i nastąpiła wymuszona dwudziestoletnia przerwa w organizowaniu sympozjum. Od 1982 roku poświęcił się własnej twórczości literackiej. W latach 1989 – 2000 rozpoczął drugą seria Międzynarodowego Sympozjum Rzeźbiarskiego w Hořicach. W okresie 1990–1997 działał jako profesor na Wyższej Szkole Technicznej (VUT) w Brnie, w 1992 roku na VUT w Brnie był współzałożycielem samodzielnego wydziału sztuk pięknych. W 2007 roku SWSP zorganizował retrospektywną wystawę Preclíka Rzeźba w kolorze, kolor w rzeźbie. W 2004 roku zainicjował projekt Droga krzyżowa XXI wieku – 15 rzeźb dotyczących drogi nadziei i cierpienia człowieka odsłonięto dopiero po śmierci Preclíka.

1966    Prowansalskie miasto

Rzeźba terenu malowniczego krajobrazu francuskiej Prowansji ze starodawnymi miejscami budowanymi pośród wzgórz przyczyniła się do powstania drewnianego cyklu rzeźb – Miast autorstwa Preclíka.  Preclík, tak samo jak Zdena Fibichová, zawdzięczał pobytowi w Vence jeden z dominujących stymulantów twórczych. Miasta w swojej pionowej orientacji w większości kopiują walcowatą formę pnia, którego powierzchnię autor rytmizuje w powtarzających się dekoracyjnych pasmach. Forma osiąga szczyt w koronie domyślnych murach obronnych, dachach i wieżach, które w połowie są już częścią nieboskłonu. Znaczącą cechą Miast jest wielobarwna polichromia, która stopniuje romantyczny charakter rzeźb.  Preclík zdecydował się rozwinąć w temacie i morfologii hořickiej rzeźby zasady, którymi się ówcześnie zajmował podczas pracy w drewnie. Stare prowansalskie miasto IV potwierdza talent artysty do projektowanie kamiennej rzeźby o spektakularnym kształcie i porywającej sylwetce. Hořickie Miasto Preclíka wygląda tak, jakby ten pozwolił mu rozkwitnąć w postaci potężnych maczug z geometryzowanej otuliny murów obronnych i w ten sposób uczcił szczęśliwą chwilę narodzin nowej rzeźbiarskiej tradycji.

1967 Śpiące miasto

 Rzeźba wyrasta z niepokojącego napięcia między cywilizacją i przyrodą. Preclík poprzez rzeźbę wypowiada się o poczuciu błogości, które przeżywa każdy zapadający w sen człowiek, w ciągu dnia rozjątrzany przez dynamiczne życie miasta za pośrednictwem zmysłów, duchowo i fizycznie. Rzeźbę cechuje zderzenia dwóch zasad: oś pionowa należy do stanu czujności a oś pozioma do nieświadomości nocy. Śpiące miasto przypomina, że dopiero dualizm życia oznacza jego całość i że codzienność wysiłków w ciągu dnia wymienia się z tajemnicą poetyckich nocy.